Radio Naukowe

Radio Naukowe

Radio Naukowe - Karolina Głowacka

396 - #311 Najdziwniejsze grzyby z polskich lasów | prof. Marta Wrzosek
Nowy odcinek co czwartek, godz. 6:30 || Wirtuale 2025, Podcast Roku 2024 i 2023, Medal Polskiego Towarzystwa Fizycznego 2024, Popularyzator Nauki 2023, Pop Science 2023 || RN to mądre rozmowy o naszym świecie i nas samych. O próbach zrozumienia rzeczywistości na najgłębszym poziomie. Rozmawiam z naukowcami i naukowczyniami, którzy - fenomenalnie! - opowiadają o swoich badaniach i dziedzinach wiedzy. Dyskutujemy nie tylko o tym CO wiemy, ale też SKĄD to wiemy. Zobacz nasze Wydawnictwo RN: https://radionaukowe.pl/wydawnictwo/ 👉 Zostań Patronem: https://patronite.pl/radionaukowe 👉 Wesprzyj jednorazowo: https://suppi.pl/radionaukowe 👉 Więcej: https://radionaukowe.pl/ 👉 Sprawdź nasze WYDAWNICTWO RN https://radionaukowe.pl//wydawnictwo, audiobooki dla naszej publiczności taniej, skorzystaj z kodu: sluchamRN
396 - #311 Najdziwniejsze grzyby z polskich lasów | prof. Marta Wrzosek
00:00
00:00
Nowy odcinek co czwartek, godz. 6:30 || Wirtuale 2025, Podcast Roku 2024 i 2023, Medal Polskiego Towarzystwa Fizycznego 2024, Popularyzator Nauki 2023, Pop Science 2023 || RN to mądre rozmowy o naszym świecie i nas samych. O próbach zrozumienia rzeczywistości na najgłębszym poziomie. Rozmawiam z naukowcami i naukowczyniami, którzy - fenomenalnie! - opowiadają o swoich badaniach i dziedzinach wiedzy. Dyskutujemy nie tylko o tym CO wiemy, ale też SKĄD to wiemy. Zobacz nasze Wydawnictwo RN: https://radionaukowe.pl/wydawnictwo/ 👉 Zostań Patronem: https://patronite.pl/radionaukowe 👉 Wesprzyj jednorazowo: https://suppi.pl/radionaukowe 👉 Więcej: https://radionaukowe.pl/ 👉 Sprawdź nasze WYDAWNICTWO RN https://radionaukowe.pl//wydawnictwo, audiobooki dla naszej publiczności taniej, skorzystaj z kodu: sluchamRN

Resumen del episodio

W tym odcinku podcastu Radio Naukowe, profesor Marta Wrzosek opowiada o niezwykłych gatunkach grzybów występujących w polskich lasach, takich jak palce diabła czy palce umarlaka. Rozmowa obejmuje temat zmian zasięgów występowania grzybów pod wpływem klimatu oraz odkrycia nowych gatunków, jak borowik szumawski. Rozmówcy omawiają różnorodność mykologiczną – od identyfikacji jadalnych gatunków po fascynujące relacje między grzybami a owadami, w tym badania nad sekwencjami grzybowymi w mrowiskach. Poruszane są również tematy grzybów pasożytujących na owadach (tzw. grzyby zombie) oraz bogactwa siedlisk leśnych, od ściółki po wnętrza tkanek roślinnych.

Capítulos

Haz clic en un capítulo para ir directamente a ese momento

Destacados

Okazało się, że borowiki wcale nie są do siebie tak bardzo podobne, jak nam się wydawało.

00:13:37 · Wspomnienie o współczesnej redefinicji rodzajów grzybów z grupy borowików.

Na pewno klimat wpływa na przesuwanie się zasięgów grzybów. ale również na wydłużanie sezonu grzybowego w Polsce.

00:16:52 · Wyjaśnienie wpływu zmian klimatycznych na biologiczne cykle grzybów w naszym regionie.

Zachęcam do brania i dodawania do potraw. Co więcej, to są grzyby prozdrowotne, ponieważ mają tendencję do takiego jakby rozrzedzania krwi, czyli działają przeciwzakrzepowo.

00:20:56 · Ekspertka podkreśla korzyści zdrowotne płynące ze spożywania uszaków bzowych.

I teraz okazało się, że w tych 4_6 takich maciupeńkich kuleczkach, wyciągniętych gdzieś tam z pomiędzy żuwaczek mrówki, uzyskaliśmy w sumie ponad 1500 różnych sekwencji grzybowych.

00:35:00 · Prezentacja niesamowitych wyników badań nad różnorodnością grzybów przenoszonych przez mrówki.

One wpływają na układ nerwowy właśnie tych zwierząt, w pewnym sensie przejmując nad nimi grzyby. kontrolę po to, żeby na przykład mrówkę doprowadzić do odpowiednio nasłonecznionego miejsca, do odpowiedniej wysokości.

00:48:39 · Opis mechanizmu działania grzybów typu Ophiocordyceps, które manipulują zachowaniem owadów.

Episodios

396-

#311 Najdziwniejsze grzyby z polskich lasów | prof. Marta Wrzosek

W tym odcinku podcastu Radio Naukowe, profesor Marta Wrzosek opowiada o niezwykłych gatunkach grzybów występujących w polskich lasach, takich jak palce diabła czy palce umarlaka. Rozmowa obejmuje temat zmian zasięgów występowania grzybów pod wpływem klimatu oraz odkrycia nowych gatunków, jak borowik szumawski. Rozmówcy omawiają różnorodność mykologiczną – od identyfikacji jadalnych gatunków po fascynujące relacje między grzybami a owadami, w tym badania nad sekwencjami grzybowymi w mrowiskach. Poruszane są również tematy grzybów pasożytujących na owadach (tzw. grzyby zombie) oraz bogactwa siedlisk leśnych, od ściółki po wnętrza tkanek roślinnych.

16 jul. 2026
395-

LAMU'26 #2 Jak kurczak oddycha w jajku? Czy lemury są prawołapne?

W tym odcinku Letniej Akademii Młodych Umysłów eksperci odpowiadają na pytania dotyczące fascynujących mechanizmów biologicznych u różnych gatunków. Rozmowy obejmują tematy od preferencji łap u lemurów i budowy serca u gadów, przez niesamowite zdolności regeneracyjne aksolotli, aż po procesy zmiany płci u błazenków i mechanizmy oddychania w jajku. Odcinek zgłębia również strategie przetrwania ptaków, wyjaśniając przyczyny migracji, fizykę lotu oraz niezwykłe zdolności nawigacyjne gołębi i bocianów, które wykorzystują zmysł magnetyczny i naukę od starszych osobników.

13 jul. 2026
394-

#310 Iliada i Odyseja wracają zawsze, gdy czasy są trudne | prof. Marek Węcowski

W tym odcinku prof. Marek Węcowski analizuje zagadkę postaci Homera, badając etymologię jego imienia oraz debatę nad jednolitością czy rozdzielnością autorstwa Iliady i Odysei. Rozmowa przybliża ewolucję naukowego podejścia do tych eposów, wskazując na ich powstanie w świecie już znającym pismo. Ekspert omawia wizję świata homeryckiego, w którym sfery bogów i ludzi są radykalnie oddzielone, a bóstwa nie podlegają ludzkiej moralności. Analizując postacie takie jak Achilles czy Odyseusz, rozmówca wskazuje na złożone relacje między jednostką a wspólnotą oraz na trwały wpływ tych tekstów na europejską kulturę, religię i współczesną popkulturę.

09 jul. 2026
393-

LAMU'26 #1 Dlaczego jedzenie gnije? Czy mucha ma jelita?

W tym odcinku Letniej Akademii Młodych Umysłów (LAMU) zgłębiamy fascynujący świat mikroorganizmów, analizując debaty nad pochodzeniem wirusów i bakterii oraz mechanizmy ich działania w ludzkim organizmie. Rozmawiamy o roli enzymów w procesach gnicia i rozkładu materii organicznej przez grzyby oraz bakterie. Ponadto przyglądamy się biologii much, badając ich budowę wewnętrzną, system oddechowy oraz strategie przetrwania i reprodukcji. Odpowiadamy również na pytania dotyczące specyficznych zachowań owadów oraz znaczenia procesów rozkładu dla obiegu materii w ekosystemie.

06 jul. 2026
392-

#309 Jak fizycy parzą kawę? O fizyce płynów prof. Maciej Lisicki

W tym odcinku prof. Maciej Lisicki wprowadza słuchaczy w fascynujący świat materii miękkiej i mechaniki płynów, wyjaśniając uniwersalność praw fizyki – od mikroorganizmów po procesy galaktyczne. Rozmowa obejmuje niezwykłe przykłady, takie jak badanie kotów jako płynów czy fizykę lodów azotowych i idealnego espresso. Eksperci analizują zjawiska codzienne, takie jak efekt Leidenfrosta, napięcie powierzchniowe wody czy termodynamika gotowania zupy. Całość wieńczy refleksja nad filozofią nauki, podkreślająca rolę wyobraźni, intuicji oraz znaczenie pytań, które choć brzmią zabawnie, prowadzą do fundamentalnych odkryć.

02 jul. 2026